Veelgestelde vragen

Wat zijn de hoofdlijnen van het Pensioenakkoord?

Een werkgever heeft straks binnen het nieuwe pensioenstelsel de keuze voor twee pensioencontracten; een individuele pensioenpot of aanspraak op een deel van een collectieve pensioenpot. De individuele pensioenpot kennen we al want die is hetzelfde als onze DC-regeling. Het aandeel in een collectieve pensioenpot is nieuw. Het pensioenkapitaal wordt dan collectief belegd, maar ook dan heeft de deelnemer een soort eigen pensioenpot. Overigens gelden de nieuwe regels straks alleen voor nieuwe inleg en de keuze voor individueel en/of collectief maken IBM en Kyndryl straks samen met COR/GOR. Naast dit nieuwe pensioencontract regelt het eerdere pensioenakkoord onder meer:

1. dat de stijging van de AOW-leeftijd vertraagt, door deze op een andere manier te koppelen aan de gemiddelde levensverwachting;

2. de mogelijkheid om bij pensionering tot 10% van het pensioenvermogen in één keer op te nemen (de pensioenuitkering wordt daardoor natuurlijk wel lager);

3. het vereenvoudigen en harmoniseren van het nabestaandenpensioen.

Hoe ziet dat nieuwe pensioenstelsel er uit?

Het nieuwe pensioenstelsel omvat een premieregeling waarin u een pensioenkapitaal opbouwt in een soort eigen pensioenpot. Uw pensioenpot bestaat uit een aandeel in het collectief belegde kapitaal. Het rendement uit de beleggingen wordt verdeeld over de deelnemers op basis van leeftijd. Na een goed beleggingsjaar gaat de pensioenpot van jongeren relatief meer omhoog dan die van ouderen. Na een slecht beleggingsjaar juist relatief meer omlaag. Achterliggende gedachte daarbij is dat een jongere deelnemer meer beleggingsrisico kan lopen dan een oudere deelnemer. Een jongere deelnemer heeft namelijk een langere periode voor herstel na een slecht beleggingsjaar. Een oudere deelnemer heeft baat bij een stabieler verloop. Deze pensioenregeling is een nieuw soort regeling die het huidige pensioenstelsel niet kent. De werking van dit nieuwe contract lijkt op de huidige DC-regeling van SPIN, waarin het beleggingsrisico ook leeftijdsafhankelijk is.

Wat is invaren?

Wanneer je oude pensioenopbouw (die dus op een huidige regeling is gebaseerd) omzet naar de nieuwe regeling, dan noemen we dit invaren. Invaren lijkt een beetje op een waardeoverdracht. Ook dan wordt de waarde die je in regeling X hebt opgebouwd, omgezet naar regeling Y.

Waarom al die discussie over compensatie?

In het huidige pensioensysteem wordt er op jonge leeftijd minder en op latere leeftijd meer premie ingelegd. De premie van jongere deelnemers wordt immers langer belegd en kan daardoor meer opleveren. In het nieuwe systeem verandert dat en wordt voor alle leeftijden hetzelfde premiepercentage ingelegd. Dit systeem wordt als eerlijker gezien en is op langere termijn ook voordeliger. Voor nieuwe toetreders heeft de overgang geen nadelige gevolgen. Voor deelnemers die al langer in het huidige systeem deelnemen kan de overgang nadelig uitpakken voor het te verwachten pensioen. Het kantelpunt hangt af van meerdere zaken en ligt ergens tussen de leeftijd van 45 en 50 jaar. Kabinet en sociale partners hebben afgesproken dat er voor alle deelnemers eerlijke compensatie van een eventueel nadeel moet komen. Het is aan alle betrokken partijen om hier straks rekening mee te houden.

We hebben toch het beste stelsel van de wereld?

Nederland scoort heel hoog op de internationale ranglijsten over de kwaliteit van het pensioenstelsel… en toch hebben Nederlanders gemiddeld genomen weinig vertrouwen in hun pensioen. Ouderen hebben het gevoel dat ze benadeeld zijn omdat ‘beloften’ niet zijn nagekomen. Jongeren hebben het gevoel dat de pot leeg zal zijn wanneer ze ´eindelijk´ eens een keer van hun pensioen mogen gaan genieten…

Daarbij staat het huidige collectieve pensioenstelsel onder druk door

• De gevoeligheid van de belegde gelden voor grote schommelingen op de financiële markten: De COVID-19 crisis is daar één van de recentere voorbeelden van;

• De structureel lage rente, waardoor pensioen steeds duurder wordt;

• De stijging van de levensverwachting, die ervoor zorgt dat de periode waarin we pensioen ontvangen steeds langer is geworden. Dat is natuurlijk prettig, maar pensioen is ook daardoor wel steeds duurder geworden;

• Veranderingen in de arbeidsmarkt: Mensen werken niet meer vanzelfsprekend hun hele leven bij dezelfde werkgever, steeds meer mensen besluiten ook ergens gedurende het werkzame leven om een andere baan te zoeken of voor zichzelf te gaan werken (bijvoorbeeld als ZZP-er).

Het pensioenstelsel dat we halverwege de vorige eeuw hebben bedacht levert daardoor voor veel mensen niet meer wat ze ervan verwacht hadden. Verandering is daarom noodzakelijk.

Gaat het nieuwe pensioencontract ook voor mij gelden?

Na overgang naar het nieuwe stelsel zijn de nieuwe regels direct van toepassing op de pensioenen die vanaf die datum worden opgebouwd. Voor alle bestaande DB-pensioenen of alle bestaande DB-pensioenregelingen geldt in principe dat die worden ingevaren in het nieuwe stelsel. Hier kan van worden afgeweken als dat voor bepaalde deelnemersgroepen tot een onevenredig nadeel zou leiden. We weten nu nog niet of bij SPIN de opgebouwde pensioenen worden ingevaren. Daarover besluiten we op een later moment. Het hangt ook af van wat de sociale partners afspreken over een nieuwe pensioenregeling.

Wat ga ik merken van het nieuwe pensioenstelsel

Op korte termijn merkt u nog niets van het nieuwe pensioenstelsel. Voordat het zover is moet eerst de Tweede Kamer de plannen voor het nieuwe pensioenstelsel goedkeuren. En daarna moet het wetsvoorstel nog langs de Eerste Kamer. Daarnaast moeten IBM Nederland, Kyndryl en COR/GOR besluiten nemen over de pensioenregelingen. En ten slotte moet het bestuur van SPIN nog besluiten of het de overeengekomen pensioenregelingen kan uitvoeren. Hoewel dit alles voor een deel gelijktijdig kan gebeuren, duurt het dus nog wel even voordat hierover nieuws te melden is. We houden u natuurlijk op de hoogte van de verdere ontwikkelingen.

Moet ik zelf actie ondernemen?

Nee, dat hoeft niet. U kunt op dit moment zelf ook geen actie ondernemen. Het Pensioenakkoord moet nu eerst langs de Eerste en Tweede kamer, IBM Nederland, Kyndryl en COR/GOR en SPIN. Het kan dus nog wel even duren voordat duidelijk is wat het Pensioenakkoord voor u persoonlijk gaat betekenen. In de tussentijd kunt u gewoon dezelfde keuzes blijven maken zoals u die nu al hebt. Zoals de keuze van uw beleggingsprofiel of de keuze om extra in te leggen.

Wat verandert er voor mijn DC pensioen?

Het Pensioenakkoord betekent voorlopig niets voor deelnemers aan onze DC-regeling. Voordat er besluiten genomen kunnen worden, zijn we een aantal jaar verder. Daarnaast kan de bestaande DC-regeling in het nieuwe stelsel voor het grootste deel beschikbaar blijven zoals hij is. De manier waarop de pensioenpremie wordt ingelegd kan wel veranderen; in de nieuwe wet komt er in principe voor iedereen een even hoge (dus leeftijdsonafhankelijke) inleg. IBM, Kyndryl en COR/GOR kunnen er echter straks voor kiezen om voor bestaande deelnemers de huidige premieafspraken (dus leeftijdsafhankelijke inleg) in stand te houden. In de DC-regeling spaart u uw eigen pensioenkapitaal bij elkaar. U kunt daarom gewoon uw eigen keuzes blijven maken zoals uw beleggingsprofiel aanpassen of extra inleggen.

Wat verandert er voor mijn DB pensioen?

Het Pensioenakkoord betekent voorlopig niets voor deelnemers aan onze DB-regeling. Voordat er besluiten genomen kunnen worden, zijn we een aantal jaar verder. Wat we wel weten is dat er uiterlijk na 2027 in DB geen nieuwe inleg mag worden gedaan. Daarvoor moet een nieuwe regeling komen. Afspraken hierover moeten in de komende jaren door IBM, Kyndryl en COR/GOR gemaakt worden. Wat dat precies betekent, is nu nog niet te zeggen. Natuurlijk zullen we er als fondsbestuur op letten dat de besluiten voldoende eerlijk uitpakken voor de bestaande pensioenen van onze deelnemers.

Wordt mijn pensioen nu minder zeker?

Voor de DC-regeling verandert er eigenlijk weinig op dit vlak. Voor de DB-regeling weten we nog niet wat er voor nieuwe pensioenen in de plaats komt. Dat zal afhangen van de afspraken die IBM, Kyndryl en COR/GOR daarover maken. Ons uitgangspunt is dat voor uw al opgebouwde DB-pensioen de mate van (on)zekerheid vergelijkbaar blijft met wat we op dit moment kunnen bieden.

Is invaren ongunstig voor gepensioneerden?

Invaren kan, maar hoeft niet nadelig te zijn voor gepensioneerden. Het kan zelfs voordelig zijn. Het bestuur van SPIN gaat straks de voorgestelde wijzigingen van IBM, Kyndryl en CORGOR beoordelen op eerlijkheid (‘evenwichtigheid’ in wettelijke termen) voor bestaande pensioenen van gepensioneerden en alle andere deelnemers. Uitgangspunt van het bestuur is dat voor uw al opgebouwde DB-pensioen de mate van (on)zekerheid vergelijkbaar blijft met wat we op dit moment kunnen bieden.